Albisteak

Gaur goizean, Urtarrilak 30, ENBA nekazal sindikatuak bere XXXIV. Batzarra ospatu du Hernaniko Orona Fundazioaren egoitzan eta bertan elkartu dira baserritarrak, lagunak, sektoreko eragileak eta herri agintariak. Sarrerako salutaz gain ENBA nekazal sindikatuak elkarteko eta ENARO kooperatibako dirukontuak onartu ditu.

Batzarra formalki amaitu eta gero, BASERRITARRON LAGUNA Saria eman da, aurtengoan, bere zazpigarren edizioan, Euskal Zuzenbide Zibilaren legeari buruzko sustatzaileak sarituz eta horretarako, Eusko Legebiltzarreko presidenta den Bakartxo Tejeria, Zuzenbidearen Euskal Akademiaren presidente den Andres Urrutia eta ENBAko abokatua zen Pili Zubiarrain izan dira izendatuak eta pertsonalki jaso badute ere, Pili Zubiarrainen kasuan, maiatzean hil zenez, bere ahizpak, Ana Zubiarrainek jaso du.

Sarituei egindako aitortzan, pertsona eta entitate ezberdinen arteko elkarlana eta indar metaketak bere fruitua eman zuela azpimarratu da eta horren islada, orain 10 urte bete berri duen Euskal Zuzenbide Zibilaren legea dugu, berez hain txikia den baserria eta hain berezkoa dugun minifundismoari aurre egiteko tresna ezinhobea bilakatuz.

Dermatosi Nodular Kutsakorra eta MERCOSUReko akordioaren aurrean sentitzen dugun babesgabetasunaren aurreko abeltzainen deialdia

ENBA, EHNE Konfederazioa eta UAGN nekazaritza sindikatuek Irungo mugan manifestatzeko deia egin dute, Dermatosi Nodular Kutsakorraren (DNK) gaixotasunaren hedapenaren aurrean abeltzaintza-sektoreak sentitzen duen babesgabetasunaren aurrean.

Nekazaritzako sindikatuek EXIJITZEN DUTE

- Frantziaren mugakide diren autonomia-erkidegoek, hala eskatuko balute, txertoa jartzea euren lurralde osoan eta eta erkidego, lurralde eta, hala badagokio, txertatutako eremuetako animaliak eta txertatu gabeko eremuetako beste animalia batzuk elkarrekin bizi diren herri-mendien gaiari heltzeko beharra.

 - "Mugako" kontrol zorrotzagoa, edo, hala badagokio, Frantziako abereen sarrerak aldi baterako debekatzea, gure abeltzaintzarako osasun-arrazoiengatik.

 - Osasun hustuketak zein sakrifizio indibidualak eragindako ustialekutarako zuzeneko laguntzen sistema bat, honako hauek jasotzen dituena, besteak beste: merkatuko kotizazioen araberako abereak hiltzeagatiko kalte-ordaina, abereak birjartzeagatiko kalte-ordaina eta jarduera aldi baterako uzteagatiko kalte-ordaina. Halaber, kalte-ordainak emango dira ustiategian eragindako lehengai eta produktu guztiak kentzeagatik.

 - Europako Batzordeari eskatzen diogu arauzko neurri egokiak har ditzala, positibo bat emanez gero, ustiategiko hustuketa sanitarioa ez aplikatzeko, gaixotasunean positibo ematen duten animaliak bakarrik hilaz.

 - Nekazaritza, Arrantza eta Elikadura Ministerioaren (MAPA) jarrera proaktiboa, Europako Batzordearen solaskide gisa, orain arte erakutsitako jarrera pasiboa alde batera utzita, foku bakar batek eta gainerako neurriek eragindako hustuketa sanitarioa saihesteko helburuarekin.

 - Azkenik, deialdia egin duten erakundeek MERCOSURen merkataritza-akordioa ez sinatzeko eskatu diote EBri, ekoizpen-sektorearentzat, nahiz abeltzain nahiz nekazari, oso kaltegarria delako.

Gaur egun abeltzaintza-sektorearen behar nagusiak osatzen dituzten aldarrikapen horiekin, nekazaritza sindikatu guztiak gonbidatzen ditugu 2026ko urtarrilaren 15ean Irungo mugan egingo den mobilizazioarekin bat egitera, eta, ondorioz, abeltzain guztiei dei egiten diegu mobilizazioarekin bat egin dezaten, bai eta abeltzaintza-sektorearekin lotura estua duten beste pertsona, erakunde, kolektibo profesional eta abar guztiei ere.

EHNE Konfederazioa, ENBA eta UAGN nekazaritza-abeltzaintza erakundeok gaur Irungo mugan bildu gara, Nekazaritza Ministerioaren (MAPA) jarrera epelaren aurrean abeltzaintza-sektoreak sentitzen duen babesgabetasunaren haserrea agerian uzteko. Jarrera hori Dermatosi Nodular Kutsakorraren hedapenaren aurrean eta Europar Kontseiluak UE-MERCOSUR merkataritza-akordioa onartzearen aurrean izan da.Nekazaritza-abeltzaintza erakundeok ozen eta argi ondokoa OIHUKATU nahi dugu:
• Beharrezkoa da Frantziar estatuarekin mugakide diren autonomia-erkidego guztiak osorik txertatzea. Ez zaigu nahikoa iruditzen Euskal Autonomia Erkidegoan Gipuzkoa bakarrik txertatzea, ezta Nafarroako Foru Erkidegoko iparraldeko zerrenda soil bat txertatzea ere. Erkidego bereko ustiategien eta hiltegien arteko mugimendu ugariek erabat justifikatzen dute erkidego osoa txertatzeko eskaria.
• Bi erkidegoetako herri mendi ugarietan osasun-hustuketaren gaia berriro aztertzea eskatzen dugu. Izan ere, mendi horietan, zenbait kasutan, erkidego, lurralde eta, hala badagokio, txertatutako eremuetako animaliak eta txertatu gabeko eremuetako animaliak elkarrekin bizi dira.

ENBAren ustez, EBren eta MERCOSURen arteko harreman-esparru berrian, behi-haragia bezalako produktu sentikor bat babesteko klausulak ez dira oso argiak eta ez dira eraginkorrak.

Akordioaren merkataritza-kapitulua behin-behinean onartzear dagoenez, nekazaritza sindikatuarentzat esparru horrek zalantza asko sortzen ditu, eta argitu egin behar dira; izan ere, babes-klausulak aktibatzeko ereduak zalantzak sortzen ditu hitzarmena abiarazteko atalaseen ehunekoei dagokienez, % 10eko urte arteko gorabehera inportazioetan edo prezioetan.
ENBAk ohartarazi du Brasildik edo Argentinatik datorren okela, linealetan euskal ustiategi batek dituen ekoizpen-kostuen oso azpitik jartzea ahalbidetuko duen eszenatoki baten balizko ondorioen aurrean gaudela. Gainera, Europar Batasunaren barruan eta kanpoan jarduten duten ingurumen-, lan- edo animalia-arloko eskakizunen eta ongizatearen arteko alde handia gogorarazten du. Alde horretatik, nekazarien sindikatuak adierazi du, ikuspegi sozial, ekonomiko eta nutrizionaletik bertatik, ezinbestekoa dela produktuen sarrera eta distribuzio kate handien lankidetza eraginkortasunez kontrolatzea, okela horien jatorria ezkutatzeko jardunbide engainagarriak saihesteko. Alde horretatik, ezinbestekoa da ispilu-klausulen printzipioa beti aplikatzea», dio nekazaritzako eta abeltzaintzako sindikatuak.

Gaur egun, EBk 194.000 tona baliokide inportatzen ditu kanalean, baita 100.000 eta 120.000 T arteko azpizun mozketak ere, hau da, Europako erositakoaren % 25. EB-Mercosur akordioarekin egindako aurreikuspenak: 293.000 T igotzea espero da, hau da, 99.000 T gehiago, 200.000 eta 220.000 T arteko azpizun mozketekin. Une honetan, Mercosurren azpizun-mozketak Europako erosketan sartzen dira, Europako ekoizpenekoak baino % 18 eta % 32 merkeago, Frantziako Institut de l "* Élevage dionaren arabera.

Espainiar estatuari dagokionean, hornitzaile nagusiak Europako herrialdeak izan ziren, hala nola Polonia, Herbehereak eta Alemania, eta ondoren Brasil, Europar Batasunetik kanpoko lider gisa.

Gogoratu, azkenik, Euskadik behi-azienden 3.967 ustiategi dituela (2024-2015, % 23 gutxiago), eta horietatik haragitarako 3.558 behi-ustiategi, eta abelburuei dagokienez, 121.306 abelburu guztira (2024-2015, % 11 gutxiago), eta horietatik heren bat, gutxi gorabehera, esnetarakoak eta gainerako haragitarakoak direla.